ANASAYFA
İnsan Hakları Ana Sayfa
İnsan Hakları Nedir?
İnsan Hakları Özellikleri
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
Haklarınız Nelerdir?
İlgili Yönetmelik
İlgili Mevzuat
Etkinlikler
Projeler
Kurul Kararları
İletişim
Online Başvuru
İhlal İddiası Bireysel Başvuru Formu
Linkler
 
 

 

İNSAN HAKLARI ÖZELLİKLERİ

 

İnsan hakları,bireyin,insan olmasi nedeniyle,doğustan sahip olduğu haklardır.Kişilerin insan onuruna yakısır bir şekilde yasamaları için mutlaka gereklidirler.

İnsan hakları, bilinen çok eski devirlerden beri, bir takım yazarların,fikir adamlarının eserlerinde yer bulmuslardır. Ancak insan haklarının asıl gelişmesi, batıdaki, sanayileşme ve şehirleşme hareketi iledir. Şehirleşme ile gelişen burjuvazinin, aristokrasi ile mücadelesi, günümüzün insan haklarına ulasan yolu açmıstır. 18.yüzyıl büyük filozoflarının eserlerinde yer bulan "kisisel hak ve özgürlüklerle siyasal haklar" bu yüzyılın sonundaki pek çok bildiri ile ilk defa Dünya kamuoyuna ifade edilmislerdir.Bu bildirilerden en önemlileri,"Fransiz Yurttas haklari bildirgesi (1789),Amerikan vatandas haklari bildirgesi (1776),Virginia haklar bildirgesidir.Böylece baslayan insan haklarinin gelisimi halen devam etmektedir.Bu kavram 21. yüzyilin en önemli kavrami olacaga benzemektedir.

Günümüzde gündemde olan insan haklarinin tamami ayni zamanda ortaya çikmis degildir.Bu açidan bakildiginda üç kusak haktan bahsedilmektedir:

  • Birinci kusak haklar:"Kisi özgürlükleri ve siyasal haklar "Bunlar öncelikle,iktidar karsisinda ve diger kisiler karsisinda,bireyin güvenligini ve özerkligini saglayan haklardir.Kisinin kendisini gelistirmesine imkan tanirlar.Baslicalari,Düsünce özgürlügü,ifade ve iletisim özgürlügü,toplanma ve dernek özgürlügü, katilim haklaridir.Temeli feodal düzene karsi burjuvazinin yaptigi mücadeleye dayanir.Ilk olarak ortaya bu haklar çikmistir.

     
  • Ikinci kusak haklar:"Sosyal,iktisadi,kültürel haklar ve özgürlükler" Sanayilesme ve sehirlesme sonucu ortaya çikan burjuva sinifinin mücadeleleri nasil birinci kusak haklari ortaya çikardiysa,19.yüzyilda yayginla-san isçi sinifinin örgütlenmesi ve mücadeleleri de ikinci kusak hakalrin ortaya çikisini saglamistir.Ki bunlarin baslicalari,seçme seçilme ve siyasal örgütlenme haklari,çalisma olanaklarinin düzeltilmesi,is olanaklarinin yaratilmasi,toplumsal güvenligin saglanmasi,sendika ve grev haklaridir.

     
  • Üçüncü kusak haklar:"Çevre,gelisme ve baris haklari "Ikinci dünya savasindan sonra,sömürgeciligin tasviyesi ve bilim ve teknolojideki gelismelerle ortaya çikmislardir.Bu haklara "dayanisma haklari" da   denir.

İnsan haklarinin temel özellikleri için sunlar söylenebilir

  •  Insan haklari herkesin haysiyetli bir yasam sürmesi için gerekli temel manevi haklardir.
  •  Bu nedenle,evrensel,ayrilmaz,asli ve bölünmezdir.
  •  Gerçeklesmeleri için belirlenmeleri ve kurallastirilmalari gerekir.
  •  Kamu gücünü kullananlarin hukuki bir mesele olarak bunlara saygi göstermesi gerekir.
  •   Insan haklari bagimsiz mahkemelerce korunmalidir.
  •   Etkili olabilmesi için insan haklarinin kanunlara geçirilmesi gerekir.
  •   Insan haklarinin taninmasi uluslararasi baris ve güvenlige temelden baglidir. 

 

 
                                                        

 
 
Copyright © 2007 Osmaneli Kaymakamlığı Bilgi İşlem Servisi, Tasarım Gürkan ŞEN